Artykuły o finansach osobistych
Oszczędzanie i inwestowanie w polskich realiach: podatek Belki, obligacje skarbowe, lokaty, ETF-y, IKE i IKZE, budżet domowy.
- Podatek Belki - ile realnie zostaje z Twojego zysku - 19 procent brzmi niewinnie, dopóki nie zobaczysz tego w złotówkach. Od czego liczy się podatek Belki i kiedy bank pobiera go za Ciebie, a kiedy nie.
- Ile naprawdę zarobiłeś, a ile tylko wpłaciłeś - Majątek urósł o 40 tysięcy, ale czy to zysk, czy po prostu tyle odłożyłeś? To dwie różne liczby. Pokazujemy, jak oddzielić zysk od własnych wpłat.
- Lokata, obligacje czy giełda - co wychodzi lepiej w 5 lat - Porównanie oprocentowań z reklam nie ma sensu, bo każde z nich jest liczone inaczej i przed podatkiem. Pokazujemy, jak zestawić te trzy opcje uczciwie.
- COI, EDO, ROD, TOS - którą obligację skarbową wybrać - Cztery litery na obligacji mówią, jak zarobi. Czym różni się oprocentowanie stałe, zmienne i indeksowane inflacją i kiedy która obligacja się opłaca.
- Jak liczyć zwrot z akcji kupionych w obcej walucie - Akcja urosła o 12 procent, a Ty straciłeś. To nie błąd rachunkowy, tylko kurs walutowy. Wyjaśniamy, jak poprawnie policzyć wynik inwestycji zagranicznej.
- Budżet 50/30/20 - dlaczego prawie nikomu nie wychodzi - Najpopularniejsza reguła budżetowa rozbija się o pierwszy kontakt z czynszem. Co zrobić, gdy potrzeby zjadają 70 procent pensji, i od czego zacząć.
- Poduszka bezpieczeństwa - ile odłożyć i gdzie ją trzymać - Trzy do sześciu miesięcy, ale czego? Liczenie od pensji zamiast od wydatków zawyża cel nawet o połowę. Jak wyliczyć swoją kwotę i gdzie ją trzymać.
- Kiedy przestać oszczędzać, a zacząć inwestować - Masz odłożone pieniądze i pytanie, czy to już moment na giełdę. Kolejność kroków znaczy tu więcej niż wybór instrumentu i zaczyna się od długu.
- Jak kupić obligacje skarbowe krok po kroku - Gdzie je kupić, ile minimalnie, co się dzieje przy wcześniejszym wykupie i jakie limity obowiązują. Praktyczna strona obligacji detalicznych, bez teorii.
- ETF-y - co naprawdę kupujesz i na co uważać - Dwa ETF-y na ten sam indeks potrafią dać różny wynik netto. Decydują trzy rzeczy, których nie widać w nazwie: kraj rejestracji, wypłata zysku i koszt.
- Lokata czy konto oszczędnościowe - kiedy co się opłaca - Lokata płaci więcej, ale blokuje pieniądze. Konto oszczędnościowe daje swobodę, lecz bank może zmienić stawkę. Kiedy ta różnica ma znaczenie.
- IKE i IKZE - jedyny legalny sposób, żeby nie płacić Belki - IKE i IKZE to dwa konta emerytalne i dwie różne ulgi: jedno obniża podatek dziś, drugie zwalnia z podatku na końcu. Czym się różnią i które wybrać.
- Dywersyfikacja - kiedy naprawdę działa, a kiedy jest iluzją - Dwadzieścia spółek z jednej branży to nie jest zdywersyfikowany portfel. Wyjaśniamy, co faktycznie obniża ryzyko, a co daje tylko poczucie bezpieczeństwa.
- Dywidendy - ile z nich realnie zostaje w kieszeni - Wysoka stopa dywidendy bywa ostrzeżeniem, a nie okazją. Co dzieje się z kursem w dniu odcięcia, jaki jest podatek od spółek zagranicznych i ile zostaje.
- Ile kosztuje inwestowanie - prowizje, spread i TER - Pół punktu procentowego kosztów to przy 500 zł miesięcznie ponad 45 000 zł po 30 latach. Prowizje, spread, przewalutowanie i TER policzone razem.
- Budżet przy nieregularnych dochodach - Raz 11 500 zł, raz 3 900 zł. Jak z nierównych wpływów zrobić stałą pensję dla siebie: konto buforowe, podatki odkładane od razu i reguła na dobre miesiące.
- Jak rozliczyć wyjazd ze znajomymi: kto komu ile - Zsumuj wydatki, podziel przez liczbę osób i odejmij, kto ile wyłożył. Przykład na liczbach: 4 osoby, 3 976 zł, wszystko domknięte w trzech przelewach.
- Inflacja - ile naprawdę traci gotówka na koncie - Przy inflacji 4 procent z 10 000 zł po dziesięciu latach zostaje siła nabywcza 6 756 zł. Jak policzyć realny wynik lokaty po podatku i po inflacji.
- Jak zacząć inwestować od 300 zł miesięcznie - Od 300 zł miesięcznie da się inwestować, jeśli nie zjedzą tego koszty. Warunki wstępne, wpływ prowizji minimalnej i rola regularności.
- Wydatki raz w roku - jak sprawić, żeby nie zaskakiwały - Ubezpieczenie auta, wakacje i święta wracają co roku, a mimo to rozbijają budżet. Jak policzyć roczną sumę i rozłożyć ją na dwanaście równych części.
- Pierwsza pensja - co z nią zrobić po kolei - Pierwsza pensja ustawia nawyki na lata. Brutto a netto, zerowy PIT do 26 lat, PPK i kolejność: bufor, stały przelew, dopiero potem reszta.
- Subskrypcje - ile naprawdę kosztują rocznie - Dziewięć drobnych opłat to 3 744 zł rocznie, których nikt nie płaci naraz. Przegląd subskrypcji w pół godziny i trzy pytania do każdej pozycji.
- Procent składany na przykładach w złotych - Dziesięć lat zwłoki przy 500 zł miesięcznie kosztuje ponad 210 000 zł. Procent składany policzony w złotych: wpłaty, czas, podatek i reguła 72.
- Aplikacje do budżetu domowego w Polsce - porównanie 2026 - Sześć aplikacji i arkusz: co jest darmowe, co łączy się z bankiem, a co liczy inwestycje. Ceny sprawdzone u źródła, stan na październik 2026.
- Jak przestać żyć od wypłaty do wypłaty - Życie od wypłaty do wypłaty to częściej brak bufora niż za niska pensja. Cztery kroki: mała rezerwa, terminy opłat, limit tygodniowy i miesiąc do przodu.
- Ile odkładać z pensji - jak policzyć swoją kwotę - Rada o 20 procentach zniechęca, gdy zostaje 900 zł. Jak policzyć własną stopę oszczędności, liczyć od celu i podnosić kwotę bez wyrzeczeń.
- Gdzie znikają pieniądze - wydatki, których nie widać - Pieniądze rzadko znikają w jednym miejscu. Sześć kategorii wydatków, których nie traktujemy jak wydatki, i prosty sposób, żeby znaleźć je u siebie.
- Budżet domowy od zera - pierwszy miesiąc krok po kroku - Pierwszy miesiąc budżetu to nie limity, tylko zapisywanie. Trzy liczby na start, proste kategorie i co odczytać z zapisków po 30 dniach.
- Alternatywa dla Splitwise: rozliczenia bez dziennego limitu - W Splitwise bez limitu wydatków i z przeliczaniem walut jest dopiero płatna wersja Pro. Co sprawdzić w innej aplikacji i jak przenieść salda w 10 minut.